Dožiwić stawizny šule

Lěta 1898 natwarjena Stróžanska šula a k tomu prjedawši šulski teren stej wobłuk a kulisa za šulski muzej "Korla Awgust Kocor", kiž je so dnja 12. Septembtra 1998 wotewtił jako prěni šulski muzej rańšeje Sakskeje.

Z derje dokumentowanych stawiznow šule wot lěta 1822 sem w zašłym lětstotku ryzy serbskeje, nětkole němsko-serbskeje wsy w sewjernym dźělu Budyskeho wokrjesa a wosrjedź hornjołužiskeje holanskeje a hatneje krajiny (biosferowy rezerwat) su zwuběrane pokazki wo šuli a šulskim žiwjenju wosebje z časa wot 1840 do 1910.

Korla Awgust Kocor (1822-1904), drje tež mjezynarodnje najznaćiši serbski komponist 19. lětstotka, je w Stróži wučerił dźesać lět (1842-1852), za čas swojeho skutkowanja jako wučer, hudźbnik a horliwy Serb rozsudnje sobu formujo stawizny šule kaž tež wsy.

Nimo předstajenja jeho skutkowanja w muzeju zarjaduje " Přećelski kruh Korla Awgust Kocor", kotremuž serbscy komponisća a hudźbnicy přitomnosće přisłušeja, komorne a chórowe koncerty.

Bjarnat Krawc /1861-1948), mjezynarodnje wuznamny serbski komponist slědowaceje generacije, je ze swojimi žiwjenskimi dopomnjenkami na šulski čas w Stróži a z rysowanjom wuwučowanja swojeho nana, kiž bě wot 1867 na tutej šuli wučerił, wjele přinošował k wožiwjenju šule, dźěćatstwa, młodosće a wjesneho žiwjenja w poslednjej třećinje 19. lětstotka.

Wopyt muzeja a móžnosće wužiwanja

Wotdźělej "Šule tehdy" a "Šula dźensa" zwuraznjatej jako zakładnu mysl motiw koncepta tutoho šulskeho muzeja, kotryž chce tež kubłanišćo być.

Muzej jako móst ze zasłošće do pritomnosće skica z wustajeńcami, informaciskim srjedźišćom a z archiwom móžnosć, pohladać do zašłosće.

"Šula tehdy" je tema muzeja, "Šula dźensa je tema našeje towaršnosće a ma so wot njeje wuhotować.

- Rjadowniska stwa je zrekonstruowana w podobje na kóncu 19. lětstotka po historiskich
podłožkach (předpismach a postajenjach sakskeho zakonja wo ludowym šulstwje z lěta 1873, wopisowanjach, žiwjenskich dopomnjenkach, fotach).

- Wosebitosć je - hłownje w zajimje šulskeje dźěciny - zo tuta rumnosć njeje ryzy wustajenišćo, ale wona móže so tež praktisce wužiwać jako šulska rjadownja.

- Małe jewišćo je galerija za historiske fota ze žiwjenja šule a wsy, městno za dokumenty wo podawanju wučby tehdy, wustupnišćo za drobne wuměłstwo, kabaret a pod.

- Chódba šule je centrum posrědkowanja stawiznow šule w kóždym nastupanju. Nimo toho budźeja so tule tež wosebite wustajeńcy zaměstnjeć.

- Prjedawša garderoba a zdobom rumnosć wučbnych srědkow, wobnowjena po historiskim prikładźe, je z tam zaměstnjenym archiwom městno za "studowanje", za pohłubšenje znajomosćow wo temach muzeja a za wědomostne dźěło.

- Historiska burska zahroda wonka, załožena po regionalno-typiskim přikładźe, wobsahuje wjace hač 60 rostlin, předewšěm korjenin za kuchnju a zela. Mjeno kóždeje jednotliweje rostliny je na tafličkach přezcyłnje serbsce a němsce kaž tež z botaniskim terminusom podate.

Profil

Šulski muzej "Korla Awgust Kocor" je

- serbski šulski muzej, kiž jednu z něhdyšich serbskich šulow z cyłeje jeje problematiku w serbskej wsy mjez lětami wot 1840 do 1910 předstaja (mj. dr. potłóčwanje serbskeje rěče a naprawy germanizowanja),

- sakski šulski muzej, dokelž manifestuja pokazowane šulske zakonje, wucbne plany a wučbne wobsahi Kralestwa Sakskeje we wonym času knježace předstawy wo kubłanju, zrozumnjenju kultury a wo wobchadźenju ze serbskim ludom jako narodnej mjeńšinu,

- powšitkownje šulski muzej, dokelž předstaja wón šulu swojeho časa tež cyle powšitkownje.

Dźiwajo na muzej-didaktiske wusměrjenje we wučbnych planach wšitkich nětčišich šulskich
typow a schodźenkow w Sakskej wudźělaja so krok po kroku kubłanske poskitki, předewšěm
za šule Budyskeho wokrjesa, kaž tež wučbne materialije.

Móžnosće wužiwanja, kiž jednory wopyt přesahuja :

Po dorěčenju:

- Za rjadownje projektowe dny k cyłkownej temje resp. k dźělnym temam (tež biologija a wobswětowe kubłanje přez fachowcow projekta "Dźěći wsow" ze zarjada biosferoweho rezerwata).

- Wužiwanje "rjadowniskeje stwy" jako šulskeje rumnosće za posrědkowanje wotpowědnych předmjetow z wučbnych planow.

- Wužiwanje archiwa za dźěła šulerjow, přednoški, projekty, diplomowe resp. Magisterske dźěła a pod. Za dźěłanje steja tři města k dispoziciji.

- Wuchadźišćo wodźenych abo njewodźenych pućowanjow přez Hućinjanske hatnišća abo po wučbnej šćežce.

Połoženje

Šulski muzej "Korla Awgust Kocor" w Stróži

Skupinske wopyty prošu přizjewić:

Serbska kulturna informacija
Póstowe naměsto 2
02625 Budyšin
Tel. 03591 / 42105
Email: stiftung-ski@sorben.com

Šulski muzej "Korla Awgust Kocor" je přistupny jako klučowy muzej; kluč prošu w hosćencu "Olbastübel" abo we wjesnej předawarni wotewzać.

Ze Stróže sem su pućowanja móžne přez holansku a hatnu krajinu, po wučbnej šćežce "Hućinjanske haty" kaž tež k rybarskemu muzejej w Hućinje. Olba je woblubowane kupanišćo, campingowanišćo; pensiony a hosćnency kaž tež předawarnje su na městnje.

Dary

Prošu na sćěhowacy konto:
Heimatverein Radiška Wartha/Stróža e.V.
Kontonummer: 40000305
BLZ: 855 900 00
Volksbank Bautzen

Wutrobny dźak!