| Serbske institucije a towarstwa w Serbskim domje - Budy¹in | |||
| |
|||
|
|
|
||
|
Domowina z.t. Domowina bu 13. 10. 1912 we Wojerecach jako tøì¹ny zwjazk serbskich towarstwow a zjednoæenstwow za³o¾ena. Wona staji sej zamìr, so za demokratiske narodne zajimy Serbow zasad¼eæ a serbsku rìè a kulturu spìchowaæ. Wona skutkowa¹e spoèatnje w Hornjej a pozd¼i¹o te¾ w Delnjej £u¾icy. Wot lìta 1933 reorganizowa¹e so Domowina a dowoli mj. dr. te¾ è³onstwo jednotliwcow. Wjednistwo wosta swojemu zamìrej swìrne a spjeæowa¹e so pøeæiwo t.mj. politice "gleich¹altowanja" a germanizaciji nìmskeho knje¾erstwa. W lìæe 1937 je so Domowina- dokel¾ wotpokaza pomjenowanje "serbscy rìèacych Nìmcow" - wot nacionalsocialistow zakaza³a. Serbska inteligenca wuèerjo a duchowni, so z £u¾icy wuhnachu. Njeposrìdnje po skónèenju druheje swìtoweje wójny bu Domowina dnja 10. meje 1945 w Chrósæicach znowa za³o¾a. Wona wozrod¼i serbske kulturne d¼ì³o a pøino¹owa¹e z tym k wobchowanju a wuwìdomjenju narodneje identity ludu. Z èas NDR bu te¾ Domowina jako "socialistiska narodna organizacija" deklarowana. Po pøewróæe so Domwina prìstrukturowa¹e na Zwjazk £u¾iskich Serbow, na politisce njewotwisnu narodnu organizaciju, kotra¾ zajimy w¹itkich Serbow zastupuje. D¼ì³awosæ zarjada postaja Zwjazkowe pøedsydstwo Domowiny, w kotrym¾ su serbske towarstwa a zwjazki zastupjene. Domowinje pøis³u¹a 17 regionalnych a nadregionalnych towarstwow £u¾icy a 6 asociìrwanych towarstwow z wukraja z Èìskeje a Pólskeje republiki, z Texasa a Awstralskeje. Borbora Felberowa |
|||
|
Domowina - regionalny bìrow Budy¹in Regionalny bìrow je wa¹ partner za w¹itke serbske nale¾nosæe. Steji za napra¹owanja a pomoc k dispoziciji a prócuje so wo pøesad¼enje prawow Serbow na regionalnej a komunalnej runinje. Dr. Hilža Elina |
|||
|
Za³o¾ba za serbski lud Za³o¾ba je so za³o¾i³a 19.10. 1991. Hakle w lìæe 1998 sta so z prawomócnej za³o¾bu zjawneho prawa. Zwjazk a krajej Sakska a Braniborska financuja d¼ì³awosæ Za³o¾by. Wosebity nadawk Za³o¾by za serbski lud je spìchowanje, zachowanje, hajenje a wuwiæe serbskeje rìèe. Za tutón zamìr je so za³o¾i³ w lìæe 2001 Rìèny centrum WITAJ, kotry¾ wosebje tajke projekty spìchuje, ki¾ s³u¾a k wobchowanju serbskeje rìèe, ka¾ na pøik³ad intensiwne rìène kursy za kub³arki, wud¼ì³anje wuèbneho materiala, financowanje serbskich knihi a druhe specifiske WITAJ-projekty. Za³o¾ba spìchuje te¾ rjad wìdomostnych pøedewzaæow ka¾ te¾ projekty, ki¾ le¾a w swójskej zamo³witosæi za³o¾by, ka¾ na pøik³ad zarjadowanja Ptaèich kwasow, nazymske koncerty, dny serbskeho d¼ìæaceho d¼iwad³a, schad¼owanka, wustajency, filmowe projekty, spo¾èenje mytow, folklorne festiwale atd. Te¾ modernizowanje a sanìrowanje serbskich zarjadni¹æow so wot za³o¾by njese. Su to Serbski dom, Serbski ludowy ansambl, Ludowe nak³adnistwo Domowiny, Serbski dom w Choæebuzu, dom Domowiny we Wojerecach a muzej Mìræina Nowaka w Njechornju. Serbske wumì³stwo, literatura a wìdomosæ so tohorunja wot za³o¾by spìchuja. W¹itke towarstwa, kulturne skupiny, ¹ule a gmejny, ki¾ na dobro serbskeho luda d¼ì³aja, mó¾a próstwy za spìchowanje wotpowìdnych projektow zapodaæ. Marija ©imanowa |
|||
|
Zwjazk serbskich spìwarskich towarstwow z.t. Zwjazk serbskich spìwarskich towarstwow z.t. zjednoæa serbske chóry, spìwne a folklorne skupiny, chórowych nawodow a dal¹ich jednotliwcow. Je wotewrjeny w¹ìm zajimcam a spìchowarjam. Wón spìchuje poæahi serbskich chórow a dal¹ich kulturnych skupin z chórami, spìwnymi a folklornymi skupinami we wukraju, wosebje w susodnych s³owjanskich krajach, kotre¾ so èuja humanistiskemu hud¼bnemu kub³u zawjazane. Jan Knebel |
|||
|
Serbske ewangelske towarstwo z.t. Zaměr towarstwa je spěchowanje serbskeho ewangelskeho žiwjenja. Zhromadnje ze Serbskim wosadnym zwjazkom wudawa towarstwo časopis "Pomhaj Bóh". předsyda: Měrćin Wirth |
|||
|
Towarstwo Cyrila a Metoda z.t. Towarstwo, za³o¾ene 1862, rjaduje nale¾nosæe katolskich Serbow. Wone wudawa tyd¼enik "Katolski Poso³" a stara so wo posrìdkowanje nabo¾neje wìdy, spìchuje kulturu a nabo¾ne na³o¾ki, ka¾ te¾ d¼ì³o z d¼ìæimi a m³odostnymi we wosadach, wud¼er¾uje ekumeniske kontakty, zasad¼uje so za runoprawosæ mjeñ¹inow a pomha lud¼om w nuzy, wosebje w Bosniskej. Angelika Häneltowa |
|||
|
Spìchowanski kruh za serbsku ludowu kulturu z.t. Towarstwo, za³o¾ene 1991 w Budy¹inje, je z Domu za serbsku
ludowu kulturu wu¹³o. H³owne pøedewzaæa su kó¾dolìtne wubìd¼owanja wo najrjeñ¹e jutrowne jejko, jutrowne wiki, molerska a keramiska d¼ì³arnièka, wu¹iwanje a ¹walèowanje narodnych drastow a wobd¼ì³anje drjewa. Weronika Suchowa |
|||
|
Maćica Serbska z.t. Najstar¹e serbske towarstwo, za³o¾ene 1857, zakazane 1937, zapoèa po pøewróæe 1991 swoju samostatnu d¼ì³awosæ k spìchowanju wìdomosæe a zbud¼enju wìdomja Serbow. W Maæicy skutkuja sekcije za stawizny, literaturu/wumì³stwo, rìè, ludowìdu/muzejownistwo, hud¼bu a Delnjoserbski wotd¼ìl. Wona wud¼er¾uje te¾ kontakty k druhim s³owjanskim towarstwam. Dr. Mìrcin Völkel |
|||
|
MDR 1 Serbski rozh³ós Ze swojeho Budyskeho studija w Serbskim domje wusy³a MDR w¹ìdny d¼eñ 3 hod¼iny rañ¹i program w hornjoserbkej rìèi, na njed¼elach wot 11.00 do 12.30 hod¼. Monika Gerdesowa |
|||
|
Serbski Sokoł z.t. Serbski Soko³ je tøì¹ny zwjazk serbskich sportowych zjednoæenstwow, jednotkow a jednotliwych wosobow, ki¾ skutkowa¹e wot 1920 - 1933 a so po pøewróæe 1993 znowa wo¾iwi.Wón organizuje, koordinuje a pøewjeduje sportowe zarjadowanja we £u¾icy a pìstuje kontakty k sportowcam mjezynarodneho soko³skeho hibanja. Achim Kowar |
|||
|
Sorabia-Film-Studio SORABIA-FILM-STUDIO produkuje filmy ze serbskej tematiku, wusy³a mìsaènje magacin "£u¾ica" Braniborskeho rozh³ósa a synchronizuje d¼ìæace a wuèbne filmy do serb¹æiny. Studio je w za¹³osæi te¾ dwaj bajkowej filmaj za serbske d¼ìæi nawjeræa³o a d¼ì³a na dal¹ich. Dr. Toni Bruk |
|||
|
Serbske m³od¼inske towarstwo Pawk z.t. Serbske m³od¼inske towarstwo Pawk z.t. je so w lìæe 1995 za³o¾i³o. H³ownje zasad¼uje so za zd¼er¾enje, wuwiæe a roz¹ìrjenje serbskeje rìèe a kultury mjez m³od¼inu. M³od¼inske towarstwo je z è³onom Domowiny a MENS (M³od¼ina europskich narodnych skupinow). Marko Wjesela |
|||
|
Zwjazk za serbski kulturny turizm z.t. Syd³o zwjazka je we Wojerecach. Jeho zamìr je wopytowarjam £u¾icy stawizny, kulturu, tradicije a wa¹nja serbskeho luda zbli¾iæ. Za to jeso zestaji³a materialowa zbìrka " Serbska kulturna èara". Marko Kowar |
|||
|
Zwjazk serbskich wumì³cow z.t. Zwjazk serbskich wumì³cow, kotry¾ ma nimale 90 è³onow, wid¼i swój h³owny zamìr w hajenju a wuwiæu wosebje noweje serbskeje literatury a wumì³stwa w¹ìch ¾anrow. Na to su mnohe iniciatiwy a projekty wusmìrjene. Wón wud¼er¾uje mnohostronske styki , wosebje te¾ do s³owjanskeho wukraja. Zwjazk serbskich wumì³cow z.t. |
|||
|
Serbske ¹ulske towarstwo z.t. Serbske ¹ulske towarstwo , 1991 w Chrósæicach za³o¾ene, jednoæi wuèerjow, kub³arjow, zajimowanych star¹ich a wuèerjow-wumìnkarjow. Towarstwo ma nadawk, serbsku rìè a kulturu zd¼er¾eæ a dale wuwiwaæ, zajimy Serbow na polu pøed¹ulskeho, ¹ulskeho a uniwersitneho kub³anja zastupowaæ a fachowe nazhonjenja do diskusije zakonjow a jich postajenjow zapøijeæ. Wosebje wìnuje so towarstwo nadawkam dwurìèneho kub³anja we wob³uku Witaj-projekta w pìstowarnjach a ¹ulach. Wone je no¹er ¹ìsæ pìstowarnjow z 270 d¼ìæimi, kote¾ so po metod¼e dospo³neje imersije kub³aja. Serbske ¹ulske towarstwo z.t. |
|||
|
Serbska kofejownja serbske a £u¾iske jìd¼e
Wotewrjenske èasy: |
|||
|
|
|||