serbsce serbsce deutsch deutsch
SKI Logo

SerbjaInstitucije/towarstwaSerbski domŁužicu dožiwićprotykawustajenca SKIwo nasna předańimpresumdownload

Serbske institucije w Budyšinje

Domowina z.t.
Załožba za serbski lud
MDR 1 Serbski rozhłós
SORABIA-FILM-STUDIO
Serbski institut
Němsko Serbske ludowe dźiwadło
Serbski ludowy ansambl
Serbski muzej
Ludowe nakładnistwo Domowina
Serbski gymnazij Budyšin

Domowina z.t.

Domowina je politisce njewotwisny a samostatny zwjazk Serbow a třěšny zwjazk serbskich towarstwow Hornjeje a Delnjeje Łužicy. Wona je zastupjerka zajimow serbskeho ludu.

Borbora Felberowa
zjawnostne dźěło
Póstowe naměsto 2
02625 Budyšin
tel: 03591/550 102
faks: 03591/42408
e-mail: felber-pr-domowina@sorben.com

Webstrona

Domowinje přisłušace župy a towarstwa:

Maćica Serbska z.t.
Serbske młodźinske towarstwo "Pawk" z.t.
Serbske šulske towarstwo z.t.
Serbski Sokoł z.t.
Spěchowanske towarstwo za serbski kulturny turizm. z.t.
Spěchowanski kruh za serbsku ludowu kulturu z.t.
Towarstwo Cyrila a Metoda z.t.
Towarstwo za spěchowanje serbskeho kulturneho a informaciskeho srjedźišća SKI w Berlinje z.t.
Zwjazk serbskich spěwarskich towarstwow z.t.
Zwjazk serbskich rjemjeslnikow a předewzaćelow z.t.
Zwjazk serbskich studowacych
Zwjazk serbskich wuměłcow z.t.
Župa Běła Woda/Niska
Župa Delnja Łužica
Župa "Handrij Zejler" Wojerecy
Župa "Jan Arnošt Smoler" Budyšin
Župa "Michał Hórnik" Kamjenc

Załožba za serbski lud

Załožba za serbski lud podpěruje jako zhromadny instrument Zwjazka, Sakskeje a Braniborskeje zachowanje a wuwiwanje, spěchowanje a rozšěrjenje serbskeje rěče, kultury a tradicijow jako wuraz identity serbskeho ludu.

Marija Šimanowa
zjawnostne dźěło
Póstowe naměsto 2
02625 Budyšin
tel.: 03591/ 550 314
faks.: 03591/ 42 811
e-mail: m.schiemann-stiftung@sorben.com

Webstrona

MDR 1 Serbski rozhłós

W Budyskim MDR - studiju je tež SERBSKI ROZHŁÓS zaměstnjeny. Z wjace hač 30 sobudźěłaćerjemi nałožuje Budyske studijo najwjace prócy w swojim programje, zo by so serbska rěč w zjawnosći nałožowała a zdźeržała. Wot załoženja sćelaka MDR 1992 je wone najwažniše regionalne studijo MDR 1 RADIJA SAKSKEJE a spěchuje serbsku rěč a kulturu regiona. MDR – SERBSKI ROZHŁÓS wusyła tuchwilu 21,5 hodźin tydźensce w hornjoserbskej rěči a nimo toho hišće 6,5 hodźin rozhłosoweho programa RBB w delnjoserbšćinje.

Wšědnje wusyła so z Budyskeho studija třihodźinski rańši program w serbskej rěči. Njedźelniši program SERBSKEHO ROZHŁOSA je za cyłu swójbu a skića připosłucharjam mjez druhim specielne hudźbne wusyłanja, słuchohry, čitanja kaž tež dlěše reportaže k specielnym problemam narodnych mjeńšin. Za młodostnych w starobje 14 do 25 lět, ale tež za wšitkich, kotřiž so młodźi čuja abo su młodźi wostali, wusyła stajnje póndźelu wot 20 do 22 hodź. Radijo SATKULA – młodźinske radijo SERBSKEHO ROZHŁOSA.

Póstowe naměsto 2
02625 Budyšin
tel.: 03591/ 37400
faks: 03591/ 37403843
e-mail: Studio-Bautzen@mdr.de abo Serbski-program@mdr.de
www.mdr.de

SORABIA-FILM-STUDIO

SORABIA-FILM-STUDIJO produkuje filmy ze serbskej tematiku a přinoški za měsačny magacin "Łužyca" za RBB. Nimo toho synchronuje tež dźěćace a kubłanske filmy.

Dr. Toni Bruk
Póstowe naměsto 2
02625 Budyšin
tel: 03591/ 44579
faks: 03591/ 44591
e-mail: sorabia-film-studio@t-online.de

Serbski institut

Serbski institut w Budyšinje přepytuje rěč, stawizny a kulturu Serbow w Hornjej a Delnjej Łužicy w zašłosći a přitomnosći. Wón zběra a archiwuje k tomu trěbne materialije, přihotuje je za wědomostne slědźenje a spřistupnja je zdobom zjawnosći. Nimo toho su interdisciplinarne slědźenja instituta na aktualne połoženje, na wosebitosće a na přirunowanje małych rěčow a kulturow w Europje wusměrjene. Sobudźěłaćerjo spytaja kulturnu a rěčnu praksu Serbow we woběmaj Łužicomaj ze swojimi móžnosćemi podpěrać.

Serbski institut ze sydłom w Budyšinje a wotnožku w Choćebuzu je so 1. januara 1992 wot Swobodneho stata Sakska zhromadnje z krajom Braniborskej wutworił. Po swojej prawniskej formje je zapisane towarstwo. Jeho tradicije jako zwonkauniwersitne slědźenišćo złožuja so na Institut za serbski ludospyt, kotryž bu 1951 załoženy a wot lěta 1952 do 1991 Němskej akademiji wědomosćow (wot 1972: Akademiji wědomosćow NDR) přisłušał.

Serbski institut kooperuje z druhimi wědomostnymi zarjadnišćemi w tu- a wukraju. Jeho fachowcy spjelnjeja wučbne nadawki na uniwersitach a wysokich šulach. Kóžde druhe lěto wuhotuje institut mjezynarodny prózdninski kurs za serbsku rěč a kulturu.

Serbski institut
Dwórnišćowa 6
02625 Budyšin
tel.: 03591/ 49 720
faks: 03591/ 49 72 14
e-mail: si@serbski-institut.de

Webstrona

Němsko-Serbske ludowe dźiwadło

Němsko-Serbske ludowe dźiwadło je jeničke profesionelne bikulturelne dźiwadło Němskeje. Něhdźe 1000 zarjadowanjow a 25 premjerow wočakuja přihladowarjow w kóždej hrajnej dobje.

Theater Bautzen

Webstrona

Němsko-Serbske ludowe dźiwadło Budyšin
Seminarska 12, 02625 Budyšin
tel.(kartki): 03591/ 584 225
faks: 03591/ 584 278
Kasa je wot wutory do pjatka wot 11:00 do 18:00 hodź. wotewrjena

Serbski ludowy ansambl

Ansambl, dźensa spěchowany wot Załožby za serbski lud, bu 1952 na iniciatiwu Domowiny załoženy. Tři profesionelne sparty, balet, chór a orchester, wěnuja so zachowanju wulkeho bohatstwa serbskeje folklory. Zdobom ju dale wuwiwaja a z wurazowymi srědkami moderneho jewišćoweho wuměłstwa zwjazuja. Při tym su žiwe nałožki zakład a inspiracija za jónkrótne wobsahi ansambla. Tute sahaja wot hudźbnych bajkow za dźěći hač k hudźbnemu a rejwanskemu dźiwadłu, chórowym programam a koncertam.
Turneje wjedźechu SLA do wjace hač 40 krajow na štyrjoch kontinentach. Hłowne skutkowanišćo pak wostanje dwurěčna domizna.

Serbski ludowy ansambl
02625 Budyšin
Wonkowna Lawska 2
tel.: 03591/ 358 0
faks: 03591/ 430 96

Webstrona

Serbski muzej

Prócowanja wo wutworjenje serbskeho muzeja zarjaduja so do skutkowanja serbskich wótčincow, kotřiž k zdźerženju a hajenju serbskeje rěče a kultury w lětach 1845/47 Maćicu Serbsku załožichu. Zakład za 1904 w Budyskim Serbskim domje załoženy Serbski muzej pochadźeše ze zběraćelskeje akcije ze wšěch wobłukow serbskeje kultury za Drježdźansku wustajeńcu sakskeho rjemjesła a wuměłskeho rjemjesłownistwa w lěće 1896, na kotrejž so Serbja z wosebitym wotdźělom "Serbski ludowy muzej w serbskej wsy" wobdźělichu.
Po zakazu Domowiny 18.3.1937 a likwidowanju Smolerjec ćišćernje skonfiskowachu nacisća archiw a biblioteku Maćicy Serbskeje kaž tež wobstatk Serbskeho muzeja.
1957 so Serbski muzej, nětko z mjenom "Muzej za serbske stawizny a kulturu" znowa załoži, najprjedy ze sydłom we Wojerecach, hdźež bjez swójskeho domu swoju dźěławosć zahaji. W prěnich lětdźesatkach zběrachu eksponaty a wudospołnjachu muzejowu zběrku, kotraž bě přez konfiskaciju a wójnu wulke straty poćerpjeła. Zběraćelske dźěło wopřiješe wšitke wobłuki serbskeho žiwjenja młódšeje a dawnišeje zašłosće. Poněčim so tež 1942 sćazane eskponaty, dalokož njeběchu so zničili abo zhubili, zaso wróćichu.
Prěni raz wutwori zběrki serbskeho tworjaceho wuměłstwa.
Po nawróće do Budyšina bu Serbski muzej do 1973 załoženeho zwjazka "Muzeje města Budyšina" zarjadowany. Swój doskónčny domicil dósta w pódlanskim domje Budyskeho hrodu. Je to něhdyša, 1780 natwarjena sólnica, kotraž so w 19. lětstotku na sydło sudniskeje instancy sakskeje Hornjeje Łužicy wutwari, při čimž so twarjenje wjacore razy přetwari. W zwisku z wobšěrnym přetwarjenjom domu a wotpohladanym natwarom serbskeho narodneho muzeja sta so k 1. januarej 1988 zaso samostatny. Nětko přiwza tež znowa swoje prěnjotne pomjenowanje "Serbski muzej".
Po přetwarje w lěće 1989 so postupnje w třoch hłownych wotdźělach spřistupni stajna wustajeńca k stawiznam, kulturje a wašnju žiwjenja serbskeho ludu wot swojich spočatkow w 6./7. lětstotku hač do přitomnosće:
chronologiske předstajenje stawizniskeho wuwića Serbow Hornjeje a Delnjeje Łužicy,
literarna wustajeńca wot prěnjeho serbskeho rukopisa wokoło 1500 hač k najnowšemu knižnemu wudaću,
wustajeńca serbskich narodnych drastow ze wšěch něhdyšich drastowych wobwodow Łužicy.

Serbski muzej
Hród 3 - 5
02625 Budyšin
tel.: 03591/ 270 870 0
faks: 03591/ 270 870 13

Webstrona

Ludowe nakładnistwo Domowina

1958 załožene Ludowe nakładnistwo Domowina je w hornjołužiskim měsće Budyšinje zadomjene, redakcija delnjoserbskeho tydźenika Nowy Casnik w Choćebuzu. Wjace hač 3000 publikacijow w serbskej a němskej rěči je dotal wušło a swědči wo zaměrnym pokročowanju wjac hač 450lětneje tradicije serbskeho pismowstwa.

Hornjoserbski wječornik Serbske Nowiny a delnjoserbski tydźenik Nowy Casnik kaž tež časopisaj Rozhlad a Lětopis słušeja runje tak do šěrokeho editoriskeho programa kaž knižne wudaća, wučbnicy a wučbne materialije.

Ludowe nakładnistwo Domowina
Sukelnska 27
02625 Budyšin/Bautzen
tel. 03591/ 57 70
faks: 03591/ 57 72 43

Webstrona

Serbski gymnazij Budyšin

Serbski gymnazij je cyłodnjowska šula a dźěła po modelu 2plus. Tak je serbsko němska dwurěčnosć hłowny wobstatk šulskeho kubłanja. Wobě rěči so runohódnje w cyłkownym šulskim žiwjenju, we a zwonka wučby nałožujetej. Zakłady dwurěčnosće twori maćernorěčna wučba serbšćiny a němčiny. W dalšich předmjetach, w kotrychž je jedna z wobeju wuwučowanska rěč, so druha w za to předwidźanych maćiznowych cyłkach abo po dalšich rjadowanjach wužiwa.

Serbski gymnazij Budyšin
Friedricha Listowa 8
02625 Budyšin
tel.: 03591/ 527 30
faks.: 03591/ 527 328
e-mail: sorbisches.gymnasium@t-online.de

Webstrona

SKI